Większe odsetki ustawowe za opóźnienie dla Frankowiczów i Eurowiczów – kolejne zwycięstwa w TSUE wytrącają argumenty bankom. Kredytobiorcy w sprawie C-140/22 wygrywają z bankami – zyskają większe odsetki. Dodatkowo potwierdzenie, że banki nie mają prawa do waloryzacji ani wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z kapitału.
TSUE: większe odsetki dla Frankowiczów i Eurowiczów.
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-140/22 orzekł kolejne korzystne rozstrzygnięcie – ustawowe odsetki za opóźnienie od banku od daty złożenia wezwania. Według TSUE – konsument nie musi składać Oświadczenia o skutkach nieważności Umowy. Oznacza to, że ustawowe odsetki za opóźnienie powinny być zasądzane od dnia wezwania banku o zapłatę a nie od dnia złożenia sformalizowanego Oświadczenia oświadczenia o skutkach i konsekwencjach nieważności umowy kredytowej jak ostatnio stało się to praktyką sądów w Polsce.
Trybunał nie wypowiedział się w jakim terminie roszczenia banków o zwrot kapitału kredytu ulegają przedawnieniu. TSUE natomiast pozostawił w gestii sądów krajowych ustalenie momentu, od którego zaczyna biec 3-letni termin przedawnienia roszczeń banków o zwrot kapitału.
Przełomowy wyrok TSUE – odsetki za opóźnienie dla Frankowiczów
Dzień 7 grudnia jest kolejnym istotnym dniem dla kredytobiorców kredytów „walutowych”. Tego dnia bowiem TSUE wydał ważny wyrok w sprawie C-140/22, który jest istotny dla ustalania stanowiska sądów powszechnych w zakresie terminu naliczania ustawowych odsetek za opóźnienie.
Trybunał uznał, że konsument nie musi składać przed sądem oświadczenia, by skorzystać z ochrony przewidzianej w unijnej dyrektywie 93/13/EWG (dot. nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich). W kwestii odsetek za opóźnienie Frankowicze i Eurowicze znów będą na równi traktowani z innymi powodami dochodzącymi roszczeń w sądach. W istocie Trybunał Sprawiedliwości przesądził daty, od której kredytobiorcom należą się ustawowe odsetki za opóźnienie. Oznacza to, że banki będą musiały zapłacić kredytobiorcom znacznie wyższe odsetki za opóźnienie. Z pewnością jest to świetny prezent dla Frankowiczów i Eurowiczów na nadchodzące święta!
TSUE Odsetki za opóźnienie i bieg terminu przedawnienia a kontrowersyjna uchwała Sądu Najwyższego III CZP 6/21.
Kluczową kwestią należy zacząć, aby zrozumieć sens rozstrzyganej sprawy C-14o/22 przez TSUE jest uchwała Sądu Najwyższego III CZP 6/21. Stwierdzono w niej bowiem, że unieważnienie umowy kredytu ze względu na umieszczenie w niej niedozwolonych postanowień wymaga sądowego wcześniejszego pouczenia kredytobiorców o skutkach takiego unieważnienia. Aby umowa przestała obowiązywać między Frankowiczem a bankiem, Kredytobiorca musi wyrazić przed sądem świadomą tego wolę. Co więcej, Sąd Najwyższy wraz z datą składanego oświadczenia powiązał również dwie inne kwestie. Po pierwsze kwestię wymagalności roszczenia, czyli określenia daty, od której można rozpocząć naliczanie odsetek ustawowych. I po drugie, kwestię rozpoczęcia okresu przedawnienia roszczenia.
Jak dotychczas sądy krajowe rozstrzygają kwestie odsetek?
Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego, niektóre sądy przyznają należne Frankowiczom lub Eurowiczom odsetki za opóźnienie od daty złożenia przez nich oświadczenia w sądzie. Praktyka orzecznicza jest jednak różna. Niekiedy bowiem odsetki są przyznawane od dnia wydania wyroku rozstrzygającego sprawę. Takie rozstrzygnięcia, zamiast zasądzenia odsetek od dnia wezwania do zapłaty, są skrajnie niekorzystne dla Kredytobiorców. Zwłaszcza że pouczenia sądu i oświadczenia Frankowiczów często składane są na stosunkowo późnym etapie procesu. Czasami nawet na rozprawie tuż przed wydaniem wyroku. W ten sposób kredytobiorcy tracą olbrzymie kwoty ustawowych odsetek za zwłokę. Z kolei banki zyskują argument aby celowo opóźniać zaspokojenie roszczenia konsumenta.
O tym, że odsetki mogą stanowić istotną dodatkową dla korzyść kredytobiorcy, przekonał się kolejny z Frankowiczów. W sprawie przeciwko mBank o stwierdzenie nieważności umowy o kredyt „mPlan”, dzięki prawomocnemu rozstrzygnięciu Sądu Apelacyjnego może liczyć na kwotę 40 tys. PLN ekstra korzyści za zwłokę Banku związaną z trwającym procesem:
Banki bez waloryzacji udostępnionego kapitału kredytu
TSUE kolejny raz potwierdził brak prawa banków do waloryzacji zwracanego kapitału kredytu. Trybunał wyjaśnił, że wykładnia prawa krajowego, zgodnie z którą instytucja kredytowa ma prawo żądać od konsumenta rekompensaty wykraczającej poza zwrot kapitału wypłaconego z tytułu wykonania tej umowy, a tym samym otrzymania wynagrodzenia za korzystanie z tego kapitału przez konsumenta, przyczyniłaby się do wyeliminowania odstraszającego skutku wywieranego na przedsiębiorców poprzez uznanie za nieważną tej umowy i tym samym zagrażać realizacji długoterminowego celu ustanowionego w art. 7 dyrektywy 93/13/EWG. Jak orzekały dotychczas sądy krajowe?
TSUE C-140/22 odsetki za opóźnienie i rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia – czego konkretnie dotyczy pytanie prejudycjalne zadane przez sąd krajowy?
Zauważyć trzeba, że takie rozwiązanie Sądu Najwyższego ogranicza uprawnienia konsumenta do żądania odsetek za opóźnienie. Jest to sprzeczne z ogólnymi zasadami prawa cywilnego. W istocie bowiem roszczenie o zwrot świadczenie nienależnego jest roszczeniem bezterminowym. Staje się wymagalne po wezwaniu do zapłaty. Tym samym wprowadzenie dodatkowego wymogu, tj. złożenia przez kredytobiorcę oświadczenia, pogarsza jego sytuację. Ponadto ogranicza jego prawo do odsetek w pełnej wysokości.
Równie wątpliwe jest stanowisko Sądu Najwyższego, że termin przedawnienia roszczenia banku o zwrot kapitału kredytu powinien być liczony dopiero od chwili złożenia przez konsumenta sądowego oświadczenia o woli unieważnienia umowy kredytu. Takie rozwiązanie bowiem gwarantuje nieuczciwemu przedsiębiorcy, że jego roszczenie nie ulegnie przedawnieniu, jeśli uprzednio konsument wyraźnie nie poinformuje go, że zdaje sobie sprawę z abuzywności umowy i konsekwencji prawnych z tym związanych.
Tak wyrażone wątpliwości prawne powziął Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieście. W konsekwencji 18 stycznia 2022 r. zdecydował się wystąpić z pytaniem prejudycjalnym do TSUE.
Cztery pytania do TSUE C-140/22.
Po pierwsze, sąd krajowy pyta czy abuzywna umowa staje się trwale bezskuteczna dopiero wtedy, gdy konsument złoży oświadczenie o braku zgody na utrzymanie wadliwego warunku w mocy, o świadomości konsekwencji nieważności umowy oraz zgodzie na tę nieważność. Następnie, od jakiego momentu należy liczyć bieg terminu przedawnienia roszczeń po stronie przedsiębiorcy, dotyczących zwrotu świadczeń nienależnych? Po trzecie, od kiedy powinny być liczone odsetki ustawowe za zwłokę, o które konsument ubiega się od przedsiębiorcy? Oraz po czwarte, czy roszczenie konsumenta o zwrot świadczeń spełnionych na podstawie nieważnej umowy kredytowej należy obniżyć o równowartość odsetek kapitałowych, które przysługiwałyby przedsiębiorcy, gdyby zawarta umowa kredytowa była ważna, podczas gdy przedsiębiorca może żądać zwrotu spełnionego w ramach umowy świadczenia w pełnej wysokości?
7 grudnia br. TSUE orzekł, że kredytobiorcom należą się większe odsetki za opóźnienie. TSUE nie odpowiedział na pytanie w jakim terminie roszczenia banków o zwrot kapitału kredytu ulegają przedawnieniu.
Trybunał Sprawiedliwości UE w dniu 7 grudnia br. orzekł, że do unieważnienia umowy NIE jest konieczne wydanie przez konsumenta oświadczenia. Po drugie, orzekł, że ustawowe odsetki za opóźnienie należą się konsumentowi od daty wezwania banku do zapłaty. Na przykład w momencie skierowania do banku wezwania o zapłatę nienależnych świadczeń lub od daty otrzymania od sądu odpisu pozwu.
TSUE zdecyduje także o tym od kiedy należy liczyć 3-letni termin przedawnienia roszczeń banku. W grę wchodzi tu data uruchomienia kredytu, data wpisu postanowień z umowy kredytowej do rejestru klauzul abuzywnych UOKiK, data złożenia przez kredytobiorcę reklamacji w banku, data wniesienia pozwu do sądu lub data złożenia w sądzie oświadczenia o woli unieważnienia umowy.
Czy po kolejnym wyroku TSUE ugoda z bankiem będzie miała jakikolwiek sens?
Frankowicze lub Eurowicze, którzy wciąż rozważają ugodę z bankiem, po kolejnym wyroku TSUE najprawdopodobniej porzucą ten pomysł. Ugoda stanie się całkowicie nieopłacalna, przynajmniej na bieżących warunkach proponowanych przez większość banków. Już teraz korzyści z ugody są iluzoryczne w stosunku do unieważnienia umowy.
W tym kontekście mec. Karolina Marusińska-Bilbin zauważa – Zmieniono koncepcję tego, od kiedy powstaje wymagalność roszczenia tzn. nie od złożenia oświadczenia kredytobiorców, tak jak to sugerował SN w uchwale z 2021 r., ale od daty wezwania do zapłaty, zarówno dla konsumenta, jak i dla banku. W świetle grudniowych i czerwcowych uchwał TSUE ugoda z bankiem na innych zasadach niż wynikających z dotychczasowego orzecznictwa TSUE jest bezprzedmiotowa i mało opłacalna.
Zapraszamy do zapoznania się z wypowiedzią Radcy Prawnego Karoliny Marusińskiej-Bilbin dla Dziennik Gazeta Prawna:
Już 14 grudnia TSUE wyda kolejny ważny wyrok. Dotyczyć będzie Getin Noble Banku, potwierdzenia braku prawa dla banków do zarzutu zatrzymania, określenia biegu przedawnienia roszczeń banków
W sprawie C-28/22 TSUE odpowie na pięć pytań z Sądu Okręgowego w Warszawie dotyczących:
- czy na banku ciąży powinność zweryfikowania świadomości po stronie konsumenta co do potencjalnych skutków nieważności umowy,
- ustalenia początku biegu przedawnienia roszczeń po stronie banku, który udzielił konsumentowi kredytu
- czy jest możliwość rozpoczęcia biegu przedawnienia roszczeń konsumenta przed rozpoczęciem biegu przedawnienia po stronie kredytodawcy,
- ustawowych odsetek za zwłokę,
- czy bank ma prawo do zarzutu zatrzymania,
- czy bank może uniknąć odsetek należnych klientowi? Szczególnie za okres, w którym wstrzymywał się z uregulowaniem należności wynikających z otrzymanego wezwania do zapłaty.
Bezpłatna analiza oraz porada prawna i finansowa.
Wyślij nam skan swojej Umowy kredytowej lub Aneksu przewalutowującego na CHF EUR lub propozycji ugody do bezpłatnej analizy prawnej i finansowej. Po weryfikacji prawnej i finansowej otrzymanej dokumentacji skontaktujemy się w ciągu 24h. Następnie podczas rozmowy telefonicznej lub zdalnego spotkania bezpłatnie przedstawimy ocenę Państwa sytuacji, możliwości prawne i propozycję podjęcia przez nas działań prawnych.
Emailem na adres: kancelaria@kmb.legal albo poprzez naszą stronę www.
Otrzymasz od Kancelarii KMB Legal bezpłatnie wyniki analizy prawnej i finansowej wraz z rekomendacjami zawierającymi szacowane korzyści i ryzyka. Określimy możliwości już teraz legalnego wstrzymania płatności rat. Ocenimy szanse odzyskania nadpłaconych rat wraz z innymi kosztami okołokredytowymi i unieważnienia Umowy o kredyt. Będą mogli Państwo bezpłatnie skonsultować się z jednym z naszych doświadczonych w prawie bankowym prawników.
Bezpłatnie przeanalizujemy. Profesjonalnie doradzimy. Szybko i skutecznie pomożemy 🙂
